Πόσο σημαντικός είναι ο προληπτικός οφθαλμολογικός έλεγχος, πότε πρέπει να ξεκινάει και από ποια προβλήματα προφυλάσσει τα παιδιά;

Ευδοκία Α. Παπαχαραλάμπους, Mcs, Χειρουργός Οφθαλμίατρος

Η καλή όραση είναι το κλειδί για την σωματική ανάπτυξη ενός παιδιού, την επιτυχία στο σχολείο, στις αθλητικές δραστηριότητες και στην γενική ευημερία του. Γι’ αυτό είναι σημαντικό να γίνεται προληπτικός οφθαλμολογικός έλεγχος, δηλαδή ο έλεγχος της όρασης σε παιδιά για την αναγνώριση διαθλαστικών ανωμαλιών ή και οφθαλμικών παθήσεων που είναι πιθανό να οδηγήσουν ακόμα και σε απώλεια όρασης.

 

ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΚΙΝΑΕΙ;

Το σύστημα της όρασης δεν είναι πλήρως διαμορφωμένο στα βρέφη και στα μικρά παιδιά, και είναι απαραίτητο τα φωτεινά ερεθίσματα, όπου η επεξεργασία τους γίνεται στον φλοιό του ινιακού λοβού του εγκεφάλου, να λαμβάνονται και από τους δύο οφθαλμούς ταυτόχρονα. Εάν τα προβλήματα εντοπιστούν έγκαιρα, είναι συνήθως πιθανό να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά. Η «American Academy of Ophthalmology» και η «American Association for Paediatric Ophthalmology and Strabismus» προτείνουν τους εξής προληπτικούς οφθαλμολογικούς ελέγχους:

Νεογέννητο: Ο παιδοφθαλμίατρος, με εμπειρία στην εξέταση του νεογνού, θα πρέπει να ελέγξει πιθανές συγγενείς παθήσεις των οφθαλμών ειδικά αν το μωρό είναι πρόωρο-αμφιβληστροειδοπάθεια της προωρότητας (<2,500 kgr βάρος σώματος ή και < 32 εβδομάδων κυήσεως), καταρράκτης, νεογνικό γλαύκωμα ή σε υψηλό κίνδυνο ιατρικών προβλημάτων (τοξοπλάσμωση, ερυθρά), ή έχει οικογενειακό ιστορικό σοβαρών διαταραχών όρασης (μελαγχρωστική αμφιβληστροειδοπάθεια).

Βρέφος: Η επόμενη εξέταση γίνεται μεταξύ 6 μηνών και ενός έτους. Η κινητικότητα των οφθαλμών εκτιμάται, και καταγράφεται η πιθανή ύπαρξη παρέκκλισης κάποιου οφθαλμού, δηλαδή ο στραβισμός.

Προσχολική ηλικία: Μεταξύ των 3 και 3 ½ ετών, αξιολογούνται η οπτική οξύτητα, η χρωματική αντίληψη όπως και η ορθοφορία των οφθαλμών ενός παιδιού.

Σχολική ηλικία: Ύστερα από ενστάλλαξη κυκλοπληγικού κολλυρίου γίνεται η διερεύνηση των διαθλαστικών ανωμαλιών για την αποφυγή δημιουργίας αμβλυωπίας όπου εάν
διορθωθεί το συντομότερο δυνατό, όσο το σύστημα της όρασης του παιδιού αναπτύσσεται ακόμα, θα επιτύχουμε καλύτερα αποτελέσματα, πάντα σε συνάρτηση με την μοναδική προσωπικότητα του κάθε παιδιού.

ΧΑΜΗΛΗ ΟΡΑΣΗ

Χαρακτηρίζεται ως η μερική απώλεια οράσεως που δεν μπορεί να διορθωθεί, συνήθως η οπτική οξύτητα είναι 20/70 ή και μικρότερη, ή και με ευρήματα στο οπτικό πεδίο-περιφερική όραση.

ΧΑΜΗΛΗ ΟΡΑΣΗ – ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΗ ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΟΡΑΣΗΣ (CVI) – ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ

Εκτιμάται ότι η οπτική ικανότητα καταλαμβάνει πάνω από το 40% της εγκεφαλικής λειτουργίας και κατά προέκταση παιδιά με εγκεφαλικές βλάβες παρουσιάζουν θολή όραση ή δυσκολεύονται να εκτελέσουν συζυγείς κινήσεις των οφθαλμών. Η εγκεφαλική διαταραχή της όρασης είναι πολύπλοκη. Το φωτεινό ερέθισμα, η οπτική εικόνα μπορεί να διαταραχθεί λόγω βλάβης στις οπτικές οδούς. Η επεξεργασία των πληροφοριών μπορεί να διαταραχθεί κατά τέτοιο τρόπο ώστε η αναγνώριση ή και η ανάλυση της σύνθεσης μιας εικόνας και κίνησης στον τρισδιάστατο χώρο να προκαλεί σύγχυση. Οι οδοί που αφορούν τις οφθαλμικές κινήσεις όπως και η ικανότητα εστίασης είναι ελλιπής.

ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΑ… ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ

Η οπτική αντίληψη είναι μια ιδιαίτερα σύνθετη εγκεφαλική και νοητική λειτουργία που διαμορφώθηκε σταδιακά και τελειοποιήθηκε όπου μας επιτρέπει να αντιλαμβανόμαστε, να γνωρίζουμε και άρα να δούμε αποτελεσματικότερα τον κόσμο που μας περιβάλλει. Ωστόσο, από τις πιο πρόσφατες μελέτες προέκυψε ότι ο οπτικός εγκέφαλός μας δεν καταγράφει ποτέ παθητικά (σαν φωτογραφική μηχανή) τις δισδιάστατες εικόνες που φτάνουν σε αυτόν από τους οφθαλμούς, αλλά κατασκευάζει δημιουργικά τον πλούσιο σε χρώματα και μορφές τρισδιάστατο κόσμο που τελικά «βλέπουμε».

Με μια… ματιά

Μαθησιακές δυσκολίες και όραση

Σύμφωνα με την «American Academy of Child and Adolescent Psychiatry», 1 στα 10 παιδιά σχολικής ηλικίας έχουν μαθησιακές δυσκολίες (ΜΔ). Σε πρόσφατη μελέτη του Mayo Clinic, παιδιά με διαταραχή της διόφθαλμης οράσεως (διαλείπουσα εξωτροπία και ανεπάρκεια σύγκλισης) είχαν διαγνωστεί με ΜΔ και με Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής- Υπερκινητικότητας (ΔΕΠ-Υ).
Δύο κύριες οπτικές λειτουργίες διαταράσσονται στα παιδιά με «μαθησιακή διαφορετικότητα»: η οπτική αντίληψη και η επεξεργασία. Οι κυριότερες περιοχές της οπτικής αντίληψης στις οποίες εμφανίζονται προβλήματα είναι: η αντίληψη σχέσεων του χώρου, η οπτική διάκριση, η οπτική μνήμη και η οπτική ακολουθία.
Η οπτική επεξεργασία περιλαμβάνει υψηλότερες λειτουργίες του εγκεφάλου και οι δυσκολίες σε αυτήν ενδέχεται να σχετίζονται και με δυσκολία ελέγχου των οφθαλμικών κινήσεων.

Τελευταία Έκθεση

Θα φωνάξω τη μαμά μου ΠΕΟΟ Summer Spot 2018